Dados cargados: historia dunha trampa moi antiga

Un dado cargado está manipulado, normalmente con peso engadido nun lado, para que unhas caras saian máis ca outras. A trampa vén de lonxe: atopáronse dados trucados en xacementos romanos e as leis medievais xa castigaban a quen os usaba.

Como se carga un dado

O método clásico é meter un pouco de chumbo ou mercurio preto dunha cara: esa cara tende a quedar abaixo e a contraria, arriba. Outras trampas eran limar lixeiramente as arestas ou fabricar dados con caras repetidas, que nunha tirada rápida non se notaban.

Trampas na historia

Algúns dados romanos conservados teñen formas ou pesos irregulares que suxiren manipulación. Na Idade Media, os ordenamentos sobre casas de xogo castigaban o uso de dados falsos. Contámolo en xogos da Idade Media española.

Como se detectaban

• Deixalo caer en auga ou nun vaso de auga salgada varias veces.
• Mirar se as caras opostas suman sete, como nun dado normal.
• Xogar cos dados do local, non cos do rival.

Do truco á curiosidade

Hoxe os dados trucados véndense como artigo de broma ou de maxia. Pero a historia lembra por que tantos xogos se basean na confianza. Se queres saber como se comporta un dado honrado, le son xustos todos os dados?